Linia kotokształtnych wyodrębniła się już 40 mln lat temu, jednak najstarszy opisany dziki kot pochodzi sprzed 25 mln lat i jest nim kot żyjący w oligocenie Proailurus lemanensis, który został odkryty w Europie. Ten pierwszy prawdziwy dziki kot był niewielkim drapieżnikiem, który swoim zachowaniem przypominał margaja, spędzając dużą część czasu na drzewach, gdzie chronił się przed większymi drapieżnikami i skąd polował. Jednak dopiero 20 mln lat temu, w miocenie pojawił się dziki kot Pseudaelurus, który zróżnicował się na kilkanaście gatunków dzikich kotów i co najważniejsze dał początek dwóm podrodzinom kotowatych: szablozębnym Machjrodontom, które wymarły oraz stożkozębnym małym dzikim kotom Felinae, z których 6,4 mln lat temu wyodrębniła się podrodzina dużych dzikich kotów Pantherinae, w której 3,8 mln lat temu pojawił się rodzaj Panthera.
Do rodziny kotowatych (Felidae) należą zatem dwie podrodziny dzikich kotów:
Dzikie koty występują na wszystkich kontynentach poza Antarktydą i Australią oraz we wszystkich strefach klimatycznych poza biegunami.
Dzikie koty występują na obszarach pustynnych (kot arabski); półpustyniach i sawannach (serwal); stepach (manul stepowy); lasach deszczowych (jaguar); lasach strefy umiarkowanej (żbik); lasach iglastych (ryś kanadyjski); w górach (pantera śnieżna, ocelot andyjski) czy na obszarach bagiennych i rzecznych (taraj).
W Polsce występują dwa dzikie koty – ryś europejski oraz żbik, a także udomowiony kot domowy (Felis catus)
Małe dzikie koty to m.in.:
Do dużych dzikich kotów należy
Rodzina kotowatych obejmuje ponad 40 gatunków dzikich kotów.
Wśród wspólnych cech wyglądów dzikie koty mają zredukowaną liczbę zębów do 30-32 z silnie rozwiniętymi kłami i łamaczami. Przednie łapy posiadają 5 palców, a tylne 4, zakończone pazurami. Oczy dzikich kotów skierowane są do przodu, pysk jest krótki, a głowa okrągła. Ciała dzikich kotów są mocno wydłużone.
Dzikie koty to typowi mięsożercy. Żywią się głównie ssakami, ptakami, gadami i rybami, a mniejsze kotowate również owadami.
Dzikie koty rozmnażają się 1-2 razy w roku. Młode koty rdzą się ślepe, a ich wychowaniem do roku bądź do 2 lat (u dużych dzikich kotów) zajmuje się samica. W miotach rodzi się od 1 do 6 kotów.