Artykuł opracowała Kinga Karatysz
Chart węgierski
Zdjęcie wypromptowano dla zoonews.pl
W artykule przeczytasz
Podstawowe informacje o rasie — chart węgierski
🌍 Pochodzenie: Węgry.
🐕 Numer wzorca FCI: 240; grupa 10, sekcja 3 — charty krótkowłose.
📏 Wysokość: psy 65–70 cm, suki 62–67 cm.
⚖️ Waga: wzorzec FCI nie określa przedziału masy ciała.
🛡️ Użytkowość: pies myśliwski, do towarzystwa i stróżujący; predyspozycje do wyścigów i coursingu.
❤️ Charakter: wierny, inteligentny, czujny, wytrzymały, z rezerwą wobec obcych [1].
Jak wygląda chart węgierski?
Chart węgierski ma elegancką, ale wyraźnie mocną sylwetkę. Długie kończyny łączą się z solidnym kośćcem i dobrze rozwiniętą muskulaturą. Tułów jest nieco dłuższy niż wysokość psa w kłębie, a całość powinna sprawiać wrażenie harmonijnej i sprawnej [1].
Głowa ma kształt klina o dość szerokiej podstawie. Kufa jest wydłużona i mocna, lecz nie przesadnie spiczasta. Ciemne oczy nadają psu uważny, inteligentny wyraz. Charakterystyczne, dość grube uszy załamują się ku tyłowi w kształt róży. Przy zainteresowaniu otoczeniem mogą się unosić, ale nie powinny stale stać.
Grzbiet i lędźwie są szerokie, proste i umięśnione. Głęboka klatka piersiowa przechodzi w umiarkowanie podkasany brzuch. Mocny ogon w spoczynku opada, sięgając stawu skokowego; jego koniec lekko się zakrzywia. W ruchu pies może unosić ogon do wysokości grzbietu [1].
Charakterystyka rasy
Wysokość w kłębie:
Psy: 65–70 cm.
Suki: 62–67 cm.
Ważniejsze od samego pomiaru są prawidłowe proporcje i harmonijna budowa [1].
Waga:
Orientacyjnie: psy 27–32 kg, suki 22–26 kg [3].
Szata i umaszczenie:
Sierść jest krótka, zwarta, twarda i przylegająca. Zimą może rozwinąć się gęsty podszerstek. Wzorzec dopuszcza wiele umaszczeń, ale wyklucza niebieskie, niebieskie z białymi znaczeniami, brązowe, wilczaste, czarne podpalane oraz tricolor [1].
Jaki charakter ma chart węgierski?
Chart węgierski jest wierny, czujny i mocno związany z rodziną. W domu potrafi być spokojnym towarzyszem, choć poza nim pokazuje dużą energię i wytrzymałość. Te cechy dobrze się uzupełniają: pies może chętnie odpoczywać blisko opiekuna, a jednocześnie potrzebować regularnej aktywności [1][2].
Wobec nieznajomych zwykle zachowuje rezerwę. Nie oznacza to, że powinien być lękliwy albo napastliwy. Prawidłowy temperament obejmuje inteligencję, czujność i gotowość do ochrony opiekuna, natomiast agresja jest wadą dyskwalifikującą. Nie oczekuj też, że każdy przedstawiciel rasy będzie od razu wylewnie witał gości [1].
W wychowaniu liczą się wyrozumiałość i konsekwencja. Magyar agár potrafi współpracować z człowiekiem, ale jego łowiecka przeszłość wymaga uwagi: nagły ruch zwierzęcia może uruchomić pogoń. Dlatego naukę przywołania i spokojnego reagowania na otoczenie zacznij od pierwszych wspólnych spacerów [2].
Chart węgierski wyróżnia się nie tylko szybkością, lecz także wytrzymałością. Na niektórych dystansach potrafi wyprzedzić greyhounda. Jego predyspozycje szczególnie dobrze ujawniają się w wyścigach i coursingu.
Czy chart węgierski nadaje się do domu z dziećmi?
Może być dobrym psem rodzinnym, jeśli domownicy uwzględniają jego wielkość, temperament i potrzebę ruchu.
Przy małych dzieciach zadbaj o nadzór dorosłego. Ucz dziecko spokojnego kontaktu i zostawiania psu przestrzeni podczas odpoczynku. Szczególnie uważaj na gwałtowne zabawy, w których duży, szybki pies może niechcący przewrócić dziecko.
Spokojne zachowanie charta w domu nie oznacza, że poza nim zniknie instynkt pogoni. Nie spuszczaj psa ze smyczy wyłącznie dlatego, że na poprzednim spacerze wracał na zawołanie. Najpierw zadbaj o bezpieczny, ogrodzony teren.
Czy chart węgierski nadaje się do mieszkania?
Oceniając warunki dla tej rasy, spójrz przede wszystkim na codzienny plan opieki. Spokojny pies rodzinny nadal pozostaje wytrzymałym chartem. Jeśli mieszkasz w bloku, zastanów się, gdzie zapewnisz mu regularne spacery i bezpieczną aktywność. Sam ogród również nie rozwiązuje kwestii wspólnego ruchu i wychowania.
Ile ruchu potrzebuje chart węgierski?
To rasa dla aktywnego opiekuna — same krótkie wyjścia na potrzeby fizjologiczne nie wystarczą. Podstawą są regularne spacery i możliwość wykorzystania naturalnej sprawności. Dla zainteresowanych sportem opiekunów kierunkiem wartym rozważenia są wyścigi chartów lub coursing, czyli pogoń za poruszającą się przynętą [1].
Zdrowie: czy chart węgierski ma skłonność do chorób?
Chart węgierski wyróżnia się odpornością i wytrzymałością, ale nie daje to gwarancji życia bez chorób. Przy wyborze szczenięcia pytaj o zdrowie rodziców oraz wcześniejszych miotów [1][2].
Entropium i ektropium
Entropium oznacza podwinięcie brzegu powieki w stronę oka, a ektropium — jego wywinięcie na zewnątrz. Nieprawidłowe ułożenie powiek może wiązać się z podrażnieniem, łzawieniem i stanem zapalnym. Obie wady figurują wśród wad dyskwalifikujących we wzorcu charta węgierskiego [1][4].
Jeżeli pies mruży oko, intensywnie łzawi albo odczuwa ból, skonsultuj go z lekarzem weterynarii. Więcej o objawach przeczytasz w poradniku o chorobach oczu u psa. Sam wygląd powieki nie wystarczy do samodzielnego rozpoznania problemu [4].
Nieprawidłowy zgryz i uzębienie
Chart węgierski powinien mieć mocne, kompletne uzębienie i zgryz nożycowy. Przodozgryz, tyłozgryz, nieprawidłowy układ łuków zębowych oraz określone braki zębowe są niezgodne ze wzorcem. Przed zakupem warto omówić ocenę uzębienia szczenięcia z hodowcą i lekarzem weterynarii [1].
Ile żyje chart węgierski?
Orientacyjna długość życia charta węgierskiego wynosi około 12–14 lat.
Przy rozmowie z hodowcą warto zapytać, jak długo żyli przodkowie szczenięcia i jakie problemy zdrowotne pojawiały się u starszych psów z tej linii.
Jak karmić charta węgierskiego?
Dobierz dietę do wieku, aktywności, masy ciała i zdrowia psa. Chart węgierski może jeść karmę suchą, mokrą albo odpowiednio zbilansowane posiłki domowe.
Pies regularnie trenujący może potrzebować więcej energii niż jego spokojniej żyjący rówieśnik. Punktem wyjścia przy dawkowaniu gotowej karmy jest etykieta, ale porcję trzeba dopasować do konkretnego psa. Uwzględnij także kaloryczność produktu: ta sama masa karmy mokrej i suchej nie dostarcza takiej samej ilości energii [5].
Nie ustalaj więc porcji wyłącznie „na oko” ani według wagi innego charta. Pomocny będzie poradnik ile powinien jeść pies.
Częstotliwość karmienia
Dorosłemu chartowi węgierskiemu można podzielić dzienną porcję na dwa posiłki. Szczenięta potrzebują częstszego karmienia: w okresie od około 10. tygodnia do 6. miesiąca życia zwykle sprawdzają się 3–4 posiłki dziennie. Przy chorobach sposób karmienia ustal z lekarzem [5].
Jak pielęgnować charta węgierskiego?
Krótka sierść charta węgierskiego nie wymaga skomplikowanej pielęgnacji. Najważniejsze są usuwanie luźnego włosa i regularne oglądanie skóry. Zimą może pojawić się obfitszy podszerstek, dlatego potrzeby pielęgnacyjne zmieniają się w ciągu roku [1][3].
Szczotkowanie i linienie
Przeczesuj sierść regularnie, a częstotliwość zwiększaj, kiedy pies wyraźnie linieje. Po zimie usuwanie podszerstka może wymagać większej uwagi. Przy okazji sprawdzaj, czy na skórze nie ma otarć, zaczerwienienia lub pasożytów [3].
Kąpiel
Kąp psa wtedy, gdy jest zabrudzony – samo przetarcie sierści nie wystarczy.Użyj szamponu przeznaczonego dla psów, dokładnie go spłucz i osusz sierść [6].
Częstotliwość kąpieli zależy od stanu skóry, trybu życia i zabrudzenia. Szczegółowe wskazówki znajdziesz w poradniku jak kąpać psa.
Przegląd pielęgnacyjny
Regularnie oglądaj uszy, oczy, zęby i skórę. Po spacerach po trawie i zaroślach sprawdzaj również, czy pies nie przyniósł kleszczy. Taki przegląd pozwala zauważyć niepokojącą zmianę podczas zwykłej codziennej opieki [3].
Chart węgierski — zalety i wady
Zalety
- Jest wierny i silnie związany z rodziną.
- W domu potrafi być spokojnym towarzyszem.
- Łączy szybkość z dużą wytrzymałością.
- Ma predyspozycje do coursingu i wyścigów.
- Jest czujny i sprawdza się jako stróż.
- Ma krótką, łatwą w pielęgnacji sierść.
Wady i wyzwania
- Instynkt pogoni wymaga ostrożności na spacerach.
- Potrzebuje aktywnego opiekuna i regularnego ruchu.
- Może zachowywać dystans wobec nieznajomych.
- Wymaga wyrozumiałego, konsekwentnego wychowania.
- W Polsce jego utrzymywanie wymaga zezwolenia.
Ile kosztuje chart węgierski?
Punktem odniesienia może być cena 5500 zł za szczenię oferowane na OLX jako FCI/ZKwP w lipcu 2026 roku. To przykład pojedynczej oferty, nie średnia rynkowa ani potwierdzenie, że szczenięta nadal są dostępne.
PAMIĘTAJ: Cena zakupu jest tylko częścią budżetu. Uwzględnij również żywienie, opiekę weterynaryjną, wyposażenie oraz ewentualny dojazd po szczenię.
Chart węgierski — jak wybrać hodowlę?
Zacznij od rozmowy o dorosłych psach, zdrowiu i warunkach odchowu szczeniąt. Poproś o możliwość poznania matki miotu, obejrzenia dokumentacji i obserwacji szczeniąt. Zwróć uwagę zarówno na ich wygląd, jak i zachowanie [3].
U tej rasy warto odróżnić naturalną rezerwę od silnego lęku. Dorosły chart nie musi od razu zabiegać o kontakt z obcą osobą, ale agresji nie należy tłumaczyć prawidłowym temperamentem rasy. Zapytaj, jak hodowca przygotowuje szczenięta do kontaktu z ludźmi, nowymi miejscami i codziennymi bodźcami [1][3].
Przed rezerwacją ustal, jaka organizacja wystawiła dokumenty pochodzenia, co otrzymasz przy odbiorze i jakiej pomocy możesz oczekiwać po zakupie. Dobry hodowca powinien również pytać o Twój tryb życia, doświadczenie i warunki dla psa [3].
Czy trzeba mieć zezwolenie na charta węgierskiego?
Tak. Utrzymywanie lub hodowanie charta węgierskiego wymaga zezwolenia właściwego starosty. Obowiązek obejmuje charty rasowe i ich mieszańce, także wtedy, gdy pies ma być wyłącznie domowym towarzyszem. Wynika to z art. 10 ust. 1 Prawa łowieckiego [7].
Zanim odbierzesz psa, sprawdź procedurę w urzędzie właściwym dla miejsca jego utrzymywania. Osobną kwestią jest polowanie: polowanie z chartami lub ich mieszańcami jest w Polsce zabronione. Zezwolenie na utrzymywanie psa nie znosi tego zakazu [7].
Dawne polowanie z chartami węgierskimi wymagało także współpracy i opanowania. Psy towarzyszyły jeźdźcom, a dobrze ułożony chart po zakończeniu pogoni czekał przy zdobyczy na opiekuna.
Historia charta węgierskiego
Magyar agár to stara węgierska rasa myśliwska. Jej początki wiążą się z przybyciem Madziarów i podbojem terenów dzisiejszych Węgier. Przez kolejne stulecia napływające tam ludy przywoziły własne charty, które krzyżowano ze sobą. W ten sposób kształtował się pies atletyczny, odporny na niepogodę i zdolny do wytrwałej pracy [1][2].
Z chartami polowała szlachta, ale korzystała z nich również uboższa ludność. Ważnym zadaniem była pogoń za zającem na otwartej przestrzeni. Ceniono nie tylko szybkość, lecz także umiejętność współdziałania z innymi psami i przewodnikiem [2].
Pod koniec XIX wieku charta węgierskiego krzyżowano z greyhoundem, dążąc do zwiększenia szybkości. Z czasem rozwój rolnictwa ograniczał znaczenie dawnych polowań, a sportowe wyścigi pozwalały wykorzystać naturalne predyspozycje rasy [2].
Współczesny opis użytkowości łączy myśliwskie pochodzenie z rolą psa do towarzystwa, stróża oraz uczestnika wyścigów i coursingu [1].
Najważniejsze daty w historii rasy
- Epoka podboju kraju przez Madziarów: z tym okresem wiąże się pochodzenie przodków rasy.
- Koniec XIX wieku: krzyżowanie z greyhoundem w celu zwiększenia szybkości.
- 6 kwietnia 2000: data publikacji wzorca FCI nr 240.
Propozycje imion dla psa i suki
- Agar
- Ozon
- Mag
- Argo
- Fado
- Atlas
- Bruno
- Hektor
- Bambi
- Wilda
- Meg
- Mira
- Luna
- Nela
- Zara
- Tara
FAQ: najczęstsze pytania o charta węgierskiego
Czy chart węgierski jest agresywny?
Agresja nie jest prawidłową cechą tej rasy. Chart węgierski powinien być wierny, czujny i inteligentny. Może zachowywać rezerwę wobec obcych, ale nie powinien być napastliwy.
Ile waży chart węgierski?
Orientacyjnie samce ważą 27–32 kg, a suki 22–26 kg. To wartości opisowe. Wzorzec FCI nie określa masy ciała i podkreśla znaczenie harmonijnej budowy.
Ile żyje chart węgierski?
Orientacyjnie około 12–14 lat. To przybliżony zakres, a nie gwarancja długości życia konkretnego psa.
Ile kosztuje chart węgierski?
W ofercie OLX z lipca 2026 roku cena szczenięcia opisanego jako FCI/ZKwP wynosiła 5500 zł. To pojedynczy przykład; aktualną cenę i dostępność trzeba potwierdzić u hodowcy.
Czy chart węgierski potrzebuje dużo ruchu?
Tak. To szybki i wytrzymały pies, który potrzebuje regularnej aktywności. Jej ilość i intensywność dopasuj do wieku, zdrowia i kondycji psa. Rasa ma predyspozycje do wyścigów i coursingu.
Czy trzeba mieć zezwolenie na charta węgierskiego?
Tak. Utrzymywanie lub hodowanie charta węgierskiego wymaga zezwolenia starosty właściwego ze względu na miejsce utrzymywania lub hodowli psa. Obowiązek obejmuje także mieszańce chartów.
Literatura przedmiotu
[1] Fédération Cynologique Internationale, Chart węgierski (Magyar Agar, Hungarian Greyhound) — wzorzec FCI nr 240/13.09.2000/F, data publikacji wzorca: 06.04.2000, polska wersja udostępniona przez ZKwP, zkwp.pl/wzorce/240.pdf.
[2] E-M. Krämer, Rasy psów. Pochodzenie, wzorzec FCI, charakter, wyd. OW Multico, Warszawa 2024, s. 281.
[3] Redakcja ZooNews.pl, Chart węgierski — cena, hodowla, opis rasy, wersja z 28.02.2024, zachowana przed aktualizacją niniejszego artykułu, zoonews.pl/chart-wegierski-cena-hodowla-opis-rasy/.
[4] M. Karatysz, Choroby oczu u psa — zagrożone rasy, objawy, leczenie, ZooNews.pl, 14.05.2024, zoonews.pl/choroby-oczu-u-psa/.
[5] M. Karatysz, Ile powinien jeść pies? Tabela, obliczenia, wskazówki, ZooNews.pl, zoonews.pl/ile-powinien-jesc-pies-tabela-obliczenia-wskazowki/.
[6] Redakcja ZooNews.pl, Jak często kąpać psa? W czym wykąpać psa i jak zrobić to bezpiecznie?, 26.04.2023, zoonews.pl/jak-kapac-psa-jak-czesto-i-jak-suszyc/.
[7] Ustawa z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie, art. 10 ust. 1 oraz art. 42aa pkt 9, tekst ujednolicony dostępny w ELI, eli.gov.pl/eli/DU/1995/713/ogl (dostęp: 10.09.2026).
Notka biograficzna: Kinga Karatysz
Autorka z 5-letnim stażem, która o psach pisze z perspektywy praktyka. Od ponad 10 lat opiekuje się przewlekle chorym buldogiem francuskim. Na Zoonews.pl przybliża informacje o rasach psów i opieki nad nimi, łącząc sprawdzoną wiedzę ze źródeł naukowych ze swoim codziennym doświadczeniem.
