Wrzody u psa
Wrzody żołądka u psów to rzadko diagnozowana przypadłość, choć specjaliści podejrzewają, że mogą występować częściej, niż się wydaje. Trudności w rozpoznaniu wynikają m.in. z ograniczonej dostępności badań gastroskopowych dla psów. Warto jednak wiedzieć, że wczesne rozpoznanie i odpowiednie leczenie mogą znacząco poprawić jakość życia czworonoga.
W artykule przeczytasz
Czym są wrzody żołądka u psów?
Wrzody to uszkodzenia błony śluzowej żołądka, sięgające głębszych warstw, takich jak błona podśluzowa. Najczęściej pojawiają się w okolicach małej krzywizny żołądka, jamy odźwiernikowej oraz kanału odźwiernika. Są to zmiany patologiczne, które mogą prowadzić do poważnych konsekwencji, takich jak perforacja ściany żołądka, krwawienie czy zapalenie otrzewnej.
Proces powstawania wrzodów jest skomplikowany i wieloetapowy. Na początku pojawiają się niewielkie nadżerki, które z czasem pogłębiają się i penetrują kolejne warstwy ściany żołądka. Nieleczone mogą prowadzić do poważnych powikłań.
Przyczyny powstawania wrzodów
Wrzody rozwijają się, gdy dochodzi do zaburzenia równowagi między czynnikami ochronnymi a agresywnymi w żołądku. Zmniejszone wydzielanie śluzu, zwiększona produkcja pepsyny i kwasu solnego, słaba regeneracja komórek błony śluzowej oraz ograniczone ukrwienie mogą prowadzić do powstania nadżerek, a następnie wrzodów. Ochronna warstwa śluzu zostaje osłabiona, co umożliwia działanie agresywnych soków trawiennych na tkanki.
Najczęstsze przyczyny
- Długotrwałe stosowanie glikokortykosteroidów lub niesteroidowych leków przeciwzapalnych
- Choroby nerek lub wątroby, które zakłócają równowagę metaboliczną organizmu.
- Przewlekłe zapalenie żołądka, prowadzące do trwałego uszkodzenia śluzówki.
- Choroba Addisona – związana z niedoczynnością nadnerczy.
- Zaburzenia opróżniania żołądka, które mogą prowadzić do zalegania treści pokarmowej.
- Obecność ciał obcych w żołądku lub przewlekłe infekcje bakteryjne.
Niektóre rasy psów, takie jak owczarki niemieckie, są bardziej podatne na wrzody ze względu na predyspozycje genetyczne.
Rodzaje wrzodów
Wrzody mogą mieć charakter ostry lub przewlekły:
- Ostre wrzody: Powstają szybko, często w wyniku urazu, wstrząsu, posocznicy, oparzeń czy zabiegów chirurgicznych. Są to zazwyczaj małe, płytkie zmiany zlokalizowane na dnie lub w trzonie żołądka. Mogą wystąpić nagle i często mają związek z nagłym osłabieniem bariery ochronnej śluzówki.
- Przewlekłe wrzody: Rozwijają się wolniej, osiągając od kilku milimetrów do nawet 3-4 cm. Najczęściej występują w okolicy odźwiernika, części przedodźwiernikowej żołądka oraz bliższej dwunastnicy. Są wynikiem działania pepsyny i kwasu solnego. Mają charakterystyczne, wałowate brzegi i mogą prowadzić do powstania blizn i zwężeń.
Objawy wrzodów żołądka u psów
Objawy mogą być różnorodne lub nie występować wcale, co utrudnia postawienie szybkiej diagnozy. Pies może:
- Czuć się źle po jedzeniu, wykazywać niechęć do przyjmowania pokarmów.
- Mieć zmienny apetyt, od nagłego głodu po całkowitą odmowę jedzenia.
- Odczuwalnie zwiększone pragnienie, szczególnie w przypadkach powikłań.
- Wymiotować świeżą lub nadtrawioną krwią, co jest wyraźnym sygnałem alarmowym.
- Mieć smoliste stolce, wynikające z obecności strawionej krwi w kale.
- Wykazywać apatię, brak energii i osłabienie.
- Być wrażliwym na dotyk w okolicach brzucha.
W zaawansowanych przypadkach może dojść do anemii, spadku stężenia białek, odwodnienia i wychudzenia. Objawy mogą nasilać się stopniowo lub pojawiać się nagle.
Diagnoza
Jeśli podejrzewasz u swojego psa wrzody żołądka, skonsultuj się z weterynarzem. Podstawowym badaniem jest gastroskopia, która pozwala na bezpośrednią ocenę błony śluzowej żołądka. Dodatkowo pomocne mogą być również USG, RTG z kontrastem oraz badania krwi, które mogą wskazać na anemię lub inne nieprawidłowości.
Weterynarz może także zlecić testy na obecność bakterii Helicobacter spp., które mogą prowadzić do przewlekłych stanów zapalnych żołądka.
Leczenie
Leczenie zależy od stanu psa i przyczyny wrzodów. Może obejmować:
- Stabilizację stanu ogólnego (np. nawodnienie, transfuzja krwi w przypadku ciężkiej anemii).
- Leczenie choroby podstawowej, np. antybiotykoterapię w przypadku zakażeń bakteryjnych.
- Odstawienie leków mogących nasilać wrzody, takich jak NLPZ.
- Podawanie leków neutralizujących kwas solny i pepsynę, np. inhibitorów pompy protonowej.
- Stosowanie środków osłaniających błonę śluzową.
W ciężkich przypadkach może być konieczna interwencja chirurgiczna.
Profilaktyka i dieta
Po konsultacji z weterynarzem warto wprowadzić dietę wspomagającą leczenie:
- Po 12-24 godzinnej głodówce podawaj psu małe porcje specjalistycznej karmy weterynaryjnej, która chroni żołądek.
- Unikaj podawania leków bez konsultacji z lekarzem.
- Dbaj o regularne kontrole zdrowia i odpowiednio dostosowaną dietę.
- Zadbaj o dostęp do świeżej wody i unikaj stresujących sytuacji.
Dieta powinna być lekkostrawna, bogata w białko i uboga w tłuszcze. Unikaj podawania resztek ze stołu i ciężkostrawnych smakołyków.
Podsumowanie
Wrzody żołądka u psów to schorzenie, które wymaga czujności opiekunów. Wczesne wykrycie i odpowiednie leczenie mogą znacząco poprawić komfort życia zwierzaka. Regularne wizyty u weterynarza, odpowiednia dieta oraz unikanie czynników ryzyka to klucz do zdrowia układu pokarmowego pupila. Jeśli zauważysz niepokojące objawy, nie zwlekaj z wizytą u specjalisty.
Źródła
K. Kubiak, J. Spużak, M. Jankowski, K. Glińska-Suchocka, D. Kubiak-Nowak, W. Borawski, Diagnostyka i terapia wrzodów żołądka u psów – obserwacje własne, „Medycyna weterynaryjna”, 2021/77(12), s. 618-622.
H. Niemand, P. Suter, Praktyka kliniczna: PSY, wyd. Galaktyka, Łódź 2003.
R. Sapierzyński, M. Galanty, Wrzody żołądka u psów, „Medycyna weterynaryjna”, 2004/60(4), s. 392-395.
dr Mateusz Karatysz
Opiekun buldożki Daisy, borykającej się od wielu lat z problemami zdrowotnymi. Dziennikarz, popularyzator świadomych adopcji zwierząt oraz produktów, które pomagają opiekunom w samodzielnym rozwiązywaniu problemów pojawiających się, podczas opieki nad zwierzętami. Twórca serwisu www.zoonews.pl


