Artykuł opracował dr Mateusz Karatysz
Agility dla psa
Wygenerowano AI dla zoonews.pl
W artykule przeczytasz
Co to jest agility?
Agility to dynamiczny sport kynologiczny, w którym pies podąża za komendami opiekuna, pokonując różnorodne przeszkody rozstawione na specjalnym torze. Słowo „agility” pochodzi z języka angielskiego i oznacza zwinność, szybkość oraz sprawność ruchową, czyli cechy, które są fundamentem tej dyscypliny.
Ten sport z psem nie wymaga smyczy ani obroży. Pies porusza się swobodnie, słuchając jedynie głosu i gestów przewodnika. Ostatecznie podczas zawodów liczy się kolejność pokonanych przeszkód, czas, w jakim pies poradzi sobie z przeszkodami oraz bezbłędność.
Trenując agility z psem, skup się przede wszystkim na skutecznej komunikacji i współpracy z czworonogiem. To podstawa sukcesów w zawodach.
Agility w Polsce i na świecie: historia i status sportu kynologicznego
Pierwszy pokaz agility odbył się w 1978 roku podczas słynnej wystawy Crufts Dog Show w Wielkiej Brytanii. Twórcami pierwszych torów przeszkód dla psów byli Peter Meanwell oraz John Varley. Pomysł zyskał ogromną popularność i już dwa lata później powstał oficjalny regulamin zawodów zatwierdzony przez brytyjski Kennel Club. Od 1991 roku agility uznawane jest przez Międzynarodową Federację Kynologiczną (FCI) jako pełnoprawna dyscyplina sportowa.
W Polsce agility rozwija się od 1993 roku. Właśnie wtedy Związek Kynologiczny w Polsce (ZKwP) zatwierdził krajowy regulamin zawodów. Choć początki były skromne, obecnie agility to jedna z najpopularniejszych form aktywności dla psów w naszym kraju.
Jak wygląda tor przeszkód w agility?
Oficjalny tor agility, zgodnie z przepisami FCI, powinien być zbudowany na ringu o minimalnych wymiarach 20×40 metrów. Długość ścieżki na, której stoją przeszkody wynosi od 100 do 220 metrów, a liczba przeszkód waha się od 15 do 22. Przynajmniej siedem z nich musi być skokami.
Tor projektowany jest przez sędziego i za każdym razem wygląda inaczej, co sprawia, że pies musi polegać na przewodniku i trenować różnorodność. Sędzia dokonuje próbnego testu toru. Test odbywa się z psem, który nie bierze udziału w zawodach. Następnie tylko przewodnicy psów przed biegiem mają ok. 10 minut na zapoznanie się z torem.
Przeszkody dla psów
Kategorie wzrostu i klasy zaawansowania w agility
Aby rywalizacja była sprawiedliwa, psy podzielone są na kategorie wzrostu:
- Extra Small („XS”) dla psów poniżej 28 cm
- Small („S”) dla psów od 28 cm i poniżej 35 cm
- Medium („M”) dla psów od 35 cm i poniżej 43 cm
- Mini Large („ML”) dla psów od 43 cm i poniżej 50 cm
- Large („L”) dla psów od 50 cm wysokości w kłębie
Dla każdej z kategorii wzrostu psów ustalono w regulaminie agility wymiary przeszkód.
Dodatkowo obowiązuje podział na trzy klasy zaawansowania:
- A1 – podstawowa,
- A2 – średniozaawansowana,
- A3 – zaawansowana.
Awans do wyższej klasy następuje na podstawie osiąganych wyników w zawodach. Różnica między klasą A1, a wyższymi klasami jest rodzaj występujących w nich przeszkód.
Istnieje jeszcze klasa A0 dla zespołów stawiają pierwsze kroki w tym sporcie. Jest to klasa nieoficjalna przeznaczona dla psów, które ukończyły 18 miesiąc życia. W klasie A0 nie stosuje się huśtawki, slalomu, stacjonaty podwójnej, tunelu miękkiego ani koła. Tor agility składa się wtedy z maksymalnie 15 przeszkód.
Jak zacząć agility z psem?
Zanim zaczniesz treningi agility dla psa, upewnij się, że spełniacie wymogi praktyczne:
- pies ukończył 18 miesięcy (dla zawodów),
- jest zdrowy i sprawny ruchowo,
- zna podstawowe komendy („siad”, „zostań”, „do mnie”) i jest socjalizowany,
- pies ma z tobą zbudowaną pozytywną relację.
Aby wystartować w zawodach FCI, musicie spełnić wymogi formalne. Opiekun musi być członkiem ZKwP i posiadać opłaconą składkę wraz Książeczkę Pracy Agility (KPA), którą wykupuje się przed pierwszym startem w zawodach w swoim oddziale ZKwP. Do krajowych zawodów zgłosić się mogą członkowie ZKwP również z psami bez rodowodów (artykuł 10.2 regulaminu Agility FCI).
Natomiast w zawodach międzynarodowych pies musi mieć rodowód FCI lub być wpisany do księgi wstępnej.
Przed każdym treningiem pamiętaj o odpowiedniej rozgrzewce – lekkim truchcie, ćwiczeniach rozciągających i zabawie, która pobudzi psa do działania.
Trening agility w domu: jak zbudować tor samodzielnie?
Nie musisz od razu zapisywać się na kurs, żeby rozpocząć przygodę z agility. Wystarczy trochę kreatywności i przestrzeni w przydomowym ogrodzie:
- do slalomu wykorzystaj butelki wypełnione wodą,
- kładkę zbudujesz z trzech desek połączonych zawiasami meblowymi i krzeseł,
- tunel może zastąpić ława zakryta prześcieradłem,
- stacjonaty wykonasz z kijów od miotły i odwróconych, nawierconych wiader
- do przeszkody koła możesz wykorzystać dziecięce hulahop.
Przykładowy plan agility dla psa na 4 tygodnie
Tydzień 1: nauka jednej przeszkody (np. tunel)
Tydzień 2: połączenie dwóch przeszkód
Tydzień 3: nauka komend związanych z kierunkami (prawo/lewo)
Tydzień 4: mini tor + praca nad czasem i precyzją
Przeszkody powinny być systematycznie zmieniane i ustawiane w różnych konfiguracjach. Podczas zawodów elementy toru ustawiane są inaczej. Nie można zatem wyrobić u psa automatyzmów pokonywania toru.
Kursy i zawody agility w Polsce
W Polsce kursy agility prowadzą szkoły dla psów oraz lokalne oddziały ZKwP. Zajęcia skierowane są do psów powyżej 12 miesiąca życia, które znają podstawowe komendy.
Na kursie dla początkujących teamów uczysz się motywowania psa, ćwiczycie pracę w rozproszeniu, poznajecie techniki pokonywania przeszkód i obowiązkowe ćwiczenia rozgrzewkowe oraz zapoznajesz się z zasadami wprowadzania pauz dla odpoczynku.
Jedyne oficjalne zawodu psiego agility w Polsce odbywają się pod auspicjami ZKwP, a uprawnienia organizatorskie przyznaje Główna Komisja Szkoleń Psów ZKwP. Zawody mogą odbywać się w randze Mistrzostwa Polski, Pucharu Polski oraz kwalifikacji do Mistrzostwa Świata.
Zalety i wady agility
Agility niesie za sobą wiele korzyści, ale jak każda aktywność wymaga rozsądku.
Zalety:
- wzmacnia więź z opiekunem,
- poprawia koncentrację i posłuszeństwo,
- rozwija koordynację i sprawność,
- pomaga rozładować energię,
- przyczyna się do rozwoju intelektualnego,
- daje psu satysfakcję i radość.
Wady:
- intensywny trening może powodować przeciążenia, urazy,
- sportu nie poleca się psom starszym, schorowanym, rasom olbrzymim i brachycefalicznym, a także psom z nadwagą.
FAQ: pytania i odpowiedzi
Czy agility jest dobre dla każdego psa?
Nie. Rywalizacji w zawodach sportowych z przeszkodami nie poleca się rasom olbrzymim i brachycefalicznym, psom schorowanym, w tym mających problemy z kręgosłupem, otyłością, sercem czy stawami.
Ile kosztuje kurs agility dla psa?
Kurs dla początkujących kosztuje ok. 600 – 800 zł za 6-7 sesji, trening jednozrazowy to koszt ok. 100 zł. Ceny różnią się w zależności od miasta.
W jakim wieku pies może zacząć trenować agility?
Pies może zacząć trenować agility, gdy ukończy pierwszy rok życia. Pierwsze zapoznawanie psa z ćwiczeniami przygotowawczymi może odbyć już pies 8-miesięczny.
Jakie rasy najlepiej radzą sobie w agility?
Owczarki, pudle, teriery, spaniele. Są to rasy zwinne, szybkie, inteligentne i chętne do pracy z człowiekiem.
Czy agility można trenować bez sprzętu profesjonalnego?
Tak. Tor przeszkód można zbudować samodzielnie lub odkupić podstawowy zestaw z drugiej ręki. Można też wynająć tor na godziny od szkół dla psów.
