Dalmatyńczyk
pixabay.com/images/id-3210166/
Cześć! Planujesz zakup dalmatyńczyka? Wbrew pozorom nie jest to rasa psów łatwa do wychowania. Dalmatyńczyki to pys myśliwskie, które mogą pracować jako posokowce i psy gończe. To rasa, która potrzbuje dużo ruchu.
W poniższym artykule opisałem, na podstawie wzorca rasy oraz fachowych książek, informacje na temat charakteru tych psów, ich zdrowia, metod pielęgnacji, sposobów żywienia oraz szkolenia. W artykule na końcu znajdzie również historię rasy, nieco ciekawostek, wady i zalety oraz przybliżony koszt zakupu szczeniaka dalmatyńczyka.
Jeśli jesteś już opiekunem dalmatyńczyka, to zachęcam do dzielenia się swoimi doświadczeniami i radami w komentarzach. Twoje spostrzeżenia mogą być bardzo wartościowe dla tych, którzy myślą o zakupie tego psa.
Zapraszam do lektury!
W artykule przeczytasz
Podstawowe informacje o rasie
🌅 Kraj pochodzenia | Chorwacja |
🐶 Numer wzorca FCI | 153 |
➡ Waga | 24– 32 kg |
❤ Długość życia | 10 – 12 lat |
💢 Charakter | Dalmatyńczyk to doskonały pies dla rodziny, jest bardzo czuły, mocno przywiązuje się do swojego opiekuna i uwielbia spędzać z nim czas. |
Jak wygląda dalmatyńczyk?
Dalmatyńczyki to psy, które wyróżniają się cętkowaniem, dobrze wyważoną i umięśnioną sylwetką, pozbawioną kanciastości.
Głowa psa jest dobrze wyważona, z nieco krótszą kufą niż odległość od guza potylicznego do stopu. Profil głowy jest lekko rozbieżny, bez widocznych zmarszczek. Czaszka jest płaska, lekko zaokrąglona po bokach, najszersza między uszami, z wyraźnymi łukami skroniowymi i umiarkowanym stopem. Nos duży, z dobrze rozwartymi nozdrzami, w pełni zapigmentowany zgodnie z kolorem cętek. Kufa mocna, grzbiet nosa prosty, wargi grube, dobrze przylegające, pożądana pełna pigmentacja. Oczy owalne, lekko skośne, powieki dobrze przylegające i w pełni zapigmentowane. Uszy wysoko osadzone, przylegające do głowy, trójkątne, miękkie w dotyku, z widocznymi cętkami na białym tle.
Szyja dalmatyńczyka jest mocna, dość długa, zwężająca się ku głowie, bez podgardla. Tułów prostokątny, z wyraźnym kłębem, mocnym, równym grzbietem, krótkimi i dobrze umięśnionymi lędźwiami oraz umięśnionym zadem opadającym pod kątem mniejszym niż 30°. Klatka piersiowa jest głęboka, pojemna, o dobrze wysklepionych żebrach. Brzuch umiarkowanie podciągnięty. Ogon osadzony na przedłużeniu linii zadu, sięga do stawu skokowego lub nieco niżej, zwężający się ku końcowi, noszony szablasto, z cętkami.
Kończyny przednie są proporcjonalne do tułowia, z łopatkami ułożonymi pod kątem 115-120°, przylegającymi łokciami i mocnymi przedramionami. Śródręcze mocne, lekko nachylone, łapy zwarte, kocie, z mocnymi, elastycznymi opuszkami i pigmentowanymi pazurami. Kończyny tylne również proporcjonalne, o mocnych mięśniach, równoległe, z dobrze wykształconymi kolanami i stawami skokowymi. Chód dalmatyńczyka jest rytmiczny, elegancki, płynny, z długim wykrokiem i dobrym napędem tylnych kończyn, poruszających się równolegle przy patrzeniu z przodu.
Charakterystyka rasy
Wysokość w kłębie
Pies: 56-62 cm
Suka: 54-60 cm
Waga
Pies i suka: 24-32 kg
Szata
Dalmatyńczyk ma krótką, twardą i lśniącą sierść.
Umaszczenie psa tej rasy jest czysto białe. U odmiany czarnej występują czarne cętki, a u czekoladowej – czekoladowe. Cętki powinny być równomiernie rozłożone na całym ciele, wyraźne i wyraźnie odgraniczone od tła. Ich wymiary powinny wynosić 2-3 cm średnicy. Na głowie cętki powinny być proporcjonalnie mniejsze.
Charakter i usposobienie
Dalmatyńczyk to pies o przyjemnym temperamencie, wesoły, żywy – potrzebuje dużo ruchu i towarzystwa. Psa tej rasy cechu również: odwaga, czujność, inteligencja, umiejętność pracy na śladzie oraz szybko i wytrzymałość.
Czy dlamatyńczyki to psy rodzinne? Oczywiście że tak, ale wymagają odpowiedniego wychowania oraz aktywnej rodziny, która nie będzie wyliczała psu czasu na krótkie spacery. Dalmatyńczyk to rasa, która uwielbia aktywność fizyczną, z tego powodu pies tej rasy nada się również do uprawiania psich sportów np. dogtrekkingu.
Do obcych ludzi psy tej rasy odnoszą się z naturalną rezerwą. Nie lubią się kontaktować z każdym napotkanym człowiekiem, mimo że mają łągodne usposobienie.
Przez wieku psy w tym typie były wychowywane do pilnowania. Są naturalnymi stróżami, ale rzadko szczekają. Czują się zwykle gospodarzami w swoim domu.
Dalmatyńczyki mimo swojej łagodności nie lubią kontaktu ze szczekającymi, czy reagującymi agresywnie psami. Charakteryzują się śmiałością i brakiem lęku, dlatego w chwili zagrożenia mogą ruszyć do walki.
Dalmatyńczyk wymaga dwóch wyjść higienicznych i jednego długiego – 20 km – spaceru. Z tego względu będzie to idealny towarzysz dla osób, prowadzących sportowy tryb życia.
Pies tej rasy kiepsko znosi samotność, co może przyczynić się do problemów behawioralnych. Nauka posłuszeństwa nie jest łatwa, gdyż jest dosyć upartą rasą.
Dalmatyńczyki mogą tolerować koty, jak i inne psy pod jednym dachem pod warunkiem, że były z nimi wychowywane od szczeniaka. Nadadzą się do domu z dziećmi. Dla osób starszych rasa ta nie jest polecana.
Dalmatyńczyki są doskonałymi towarzyszami zabaw dzieci, chociać dla małych dzieci mogą być zbyt niesforne. Na ogół nie sprawiają kłopotów w kontakach z innymi psa i zwierzętami domowymi. W stosunku do gości zachowują się albo bardzo czujnie, albo nie wykazują zainteresowania, w zależności od charakteru danego psa. Dalmatyńczyk dostosuje się do panujących warunków, ale wyrządzi się mu krzywdę ograniczając spacery do trzech krótkich wyjść dziennie.
pixabay.com/images/id-5902406/
Czy dalmatyńczyk to zdrowa rasa?
Dalmatyńczyki wcale nie są tak zdrową rasą psów, jak mogłoby się wydawać. Ze względu na brak podszerstka psy te kiepsko znoszą mrozy. Dodatkowo psy te dosyć często zapadają na choroby nerek i pęcherza moczowego. Jak w przypadku innych białych psów, tak i u dalmatyńczyków zdarzają się głuche szczenięta. Mogą również występować u tej rasy problemy ze stawami oraz kręgosłupem.
Typowe choroby rasy
- Atopia
- Nadwrażliwość pokarmowa
- Choroba Waardenburga-Kleina
- Dysplazja / zwichnięcie stawu żuchwowo-skroniowego
- Naczyniak skóry
- Skórcze mięśni
- Skręt żołądka
- Leukodystrofia dalmatyńczyków
- Uogólniony postępujący zanik siatkówki
- Zaćma
- Jaskra
- Dwurzędowość rzęs
- Wrodzona głuchota
- Napadowy wzrost napięcia mięśni
- Leukodystrofia
- Lipofuscynoza
Jak karmić dalmatyńczyka?
Dalmatyńczyki to psy, które często cierpią nad nadwrażliwość pokarmową oraz atopowe zapalenie skóry, które może mieć związek z dietą.
Z tego względu już od szczeniaka warto podawać psu karmę monobiałkową, hipoalergiczną lub hydrolizowaną, by wyeliminować potencjalnie alergizujące źródła białka. Na karmie dla psa nie warto oszczędzać, gdyż zwykle kończy się to dużymi wydatkami na leczenie, gdy pies już dorośnie.
Dalmatyńczyk to również łakomczuch, dlatego należy z rozwagą dawkować karmę oraz przekąski. Karma powinna być dostosowana do wieku i aktywności psa. Dorosły pies powinien otrzymywać 3 posiłki dziennie. Ze względu na możliwość skrętu żołądka należy wstrzymać się z podawaniem jedzenia dwie godziny przed i po wysiłku.
Problemy z nerkami to znak, że dalmatyńczyk powinien przyjmować odpowiednią ilość wody w ciągu dnia (50-60 ml/ kg masy ciała).
Jak pielęgnować dalmatyńczyka?
Dalmatyńczyki powinny być przyzwyczajane do wszystkich zabiegów pielęgnacyjnych już od szczeniaka. W tym czasie należy zacząć szczotkować psa miękką włosianą szczotką. Gdy pies wymieni okrywę na włos dorosłego psa możesz wymieć szczotkę na taką z twardym włosiem. Po codziennych spacerach warto przecierać psa ścierką z irchy. Z kolei szczotkowanie należy wykonywać 2-3 razy w tygodniu.
Dalmatyńczyki mają krótki, ale ościsty włos, który wbija się w tekstylia, dlatego w okresie linienia psa należy wyczesywać każdego dnia. Pomocna może być przy tym gumowa szczotka o miękkich końcówkach.
Psa szczotkuj z włosem, przed pielęgnacją spryskaj sierść odżwyką w aerozolu.
Kąpiele psa mogą odbywać się co 3-6 miesięcy. Najlepiej wykonać je dwukrotnie przy użyciu rozcieńczonego szamponu, a następnie zastosować odżywkę, którą należy spłukać po kilku minutach. Sierść trzeba odsączyć z wody ręcznikiem lub wysuszyć ciepłym strumieniem powierza z suszarki. Po kąpieli dobrze jest przeczesać psa, aby okrywa ładnie się ułożyła.
Raz w tygodniu warto sprawdzić stan oczu, uszu i łap psa. Czyszczenie zębów powinno być realizowane codziennie. Użycie specjalnych preparatów do wody, które pomagają zmniejszyć osadzanie się kamienia nazębnego, znacząco przyczyni się do utrzymania zdrowia jamy ustnej psa.
Szkolenie i wychowanie – najważniejsze wskazówki dla opiekuna
Dalmatyńczyk może wykazywać dominację, dlatego szkolenie warto rozpocząć już od psiego przedszkola. Proces socjalizacji powinien nastąpić, jak najszybciej. Trening starszego psa koniecznie powinien odbywać się przy wykorzystaniu pozytywnych metod szkoleniowych.
Utrwalanie pozytywnych zachowań najlepiej trenować, podczas spacerów i zabaw.
Zalety i wady dalmatyńczyka
Zalety
- bardzo mocno przywiązuje się do opiekuna
- może z powodzeniem uprawiać psie sporty
- jest łatwy w pielęgnacji
Wady
- bywa uparty i może dominować, co może utrudniać szkolenie
- ciężko znosi samotność
- potrzebuje bardzo dużo ruchu w ciągu dnia
Ciekawostki o dalmatyńczyku
- Jan III Sobieski zdobył 26 dalmatyńczyków jako jedno z trofeów Bitwy pod Wiedniem.
- Dalmatyńczyki służyły w XIX wieku jako psy strażackie.
- Dalmatyńczyk Sparky został uznany w 1951 roku przez narodowy Związek Ochrony Przeciwpożarowej USA za swoją maskotkę.
- Dalmatyńczyki stały się bardzo popularne dzięki ekranizacji „101 dalmatyńczyków”.
pixabay.com/images/id-4540724/
Historia rasy
Dalmatyńczyk to rasa psów, która pochodzi prawdopodobnie ze wschodniego wybrzeża Adriatyku, z historycznej krainy Dalmacji, która rozciąga się od Chorwacji po Czarnogórę.
Niektórzy wskazują, że wizerunki psa w typie dalmatyńczyka widnieją na freskach egipskich grobowców, a sama rasa miała dotrzeć do Egiptu z terenów Indii. Niektórzy upatrują wizerunków wczesnych dalmatyńczyków na freskach z czasów kultury mykeńskiej.
Pierwszy udokumentowany wizerunek dalmatyńczyka pochodzi z malowidła ołtarzowego Maddona z Jezusem i aniołami, z kościoła Gospa w chorwackim mieści Veli Losinj, datowanego na 1600-1630 rok.
Pierwszy opis dalmatyńczyka pochodzi z kroniki biskupa Petara Bakica z 1719 roku, a kolejny z kroniki Andreasa Keczkemety z 1737 roku. W 1792 roku Thomas Bewick, w swojej książce A general history of quadrupeds posłużył się nazwą „the dalmatin dog”, w odniesieniu do psa w typie dalmatyńczyka.
W Dalmacji psy te służyły przede wszystkim jako psy gończe, a w XVII wieku jako psy obronne. W XVIII wieku dalmatyńczyk dotarł do Wielkiej Brytanii, a na czas epoki wiktoriańskiej przypada szczyt popularności tej rasy. Wtedy to dalmatyńczyki stały się psami towarzyszącymi przy powozie oraz podczas przejażdżek konnych.
W 1869 roku dalmatyńczyk został pokazany po raz pierwszy na wystawie w Birmingham. Nieoficjalny wzorzec dalmatyńczyków opracował w 1882 roku Brytyjczyk Vero Shaw. W 1890 roku, po powstaniu Klubu Dalmatyńczyka w Anglii wzorzec ten został uznany za oficjalny.
FCI wpisało dalmatyńczyka do rejestru ras 1 stycznia 1955 roku.
Historia dalmatyńczyka w Polsce sięga czasów międzywojennych, kiedy kilka psów tej rasy posiadał prof. Teodor Marchlewski. Prawdziwy rozwój rozpoczął się wraz ze sprowadzeniem w 1968 roku psa i suki z Anglii do hodowli 101 dalmatyńczyków.
Hodowla
Kupując szczeniaka dalmatyńczyka z hodowli warto sprawdzić, w jakich warunkach żyją szczenięta oraz jaka jest kondycja matki. Jeżeli hodowca nie chce pokazać innych zwierząt, to powinno to wzbudzić czujność. Dodatkowo każdy hodowca, który prowadzi legalną hodowlę ma obowiązek wydać razem z psem metrykę, która posłuży do wyrobienia rodowodu.
Ile kosztuje dalmatyńczyk?
Cena dalmatyńczyka z hodowli waha się od 3000 do 7000 zł. Cena tych psów zależy od renomy hodowli, utytułowanych rodziców oraz starań hodowcy, by szczeniaki były zdrowie i miały zapewnione najlepsze warunki do dorastania.
Jakie imię dla dalmatyńczyka?
Imię dla psa
- Cezar, Kropek, Leon
Imię dla suczki
- Coco, Dora, Emi
Dla kogo dalmatyńczyk będzie idealny?
Dalmatyńczyk to idealny pies dla rodzin z dziećmi, a także osób aktywnych, z którymi będzie mógł uprawiać psi sport.
FAQs
Czy dalmatyńczyk ma sierść czy włos?
Jedno i drugie. Sierść psa składa się z włosa okrywowego oraz podszerstka. Dlatego każdy pies, który ma włos, ma jednocześnie sierść.
Czy małe dalmatyńczyki rodzą się z kropkami?
Nie, szczenięta dalmatyńczyka rodzą się białe. Po około dwóch tygodniach zaczynają pojawiać się na ich ciele cętki.
Jak długo żyje dalmatyńczyk?
Dalmatyńczyki żyją zwykle od 10 do 12 lat.
Źródła
M. Ceregrzyn (red.), Psy rasowe. Kompendium lekarza weterynarii i hodowcy, MI Polska, Warszawa 2008.
A. Gough, A. Thomas, Predyspozycje rasowe do chorób u psów i kotów, Wyd. SIMA WLW, Warszawa 2006.
W. Mikołajczak, Dalmatyńczyk, AW Hobby, Warszawa 1993.
E. Verhoef-Verhallen, Encyklopedia psów, D.W. Bellona, Warszawa 2003.
www.fci.be/en/nomenclature/DALMATIAN-153.html
dr Mateusz Karatysz
Opiekun buldożki Daisy, borykającej się od wielu lat z problemami zdrowotnymi. Dziennikarz, popularyzator świadomych adopcji zwierząt oraz produktów, które pomagają opiekunom w samodzielnym rozwiązywaniu problemów pojawiających się, podczas opieki nad zwierzętami. Twórca serwisu www.zoonews.pl
