Gorączka u kota
W artykule przeczytasz
Czym właściwie jest gorączka u kota?
Gorączka u kota to nie to samo, co zwykłe „przegrzanie organizmu”. W medycynie weterynaryjnej rozróżnia się trzy stany: gorączkę, hipertermię i hiperpyreksję.
- Prawidłowa temperatura ciała kota mieści się w zakresie 38,3–38,8°C.
- Gorączka pojawia się, gdy temperatura przekracza 39,7°C i jest wynikiem świadomej reakcji organizmu – podwzgórze podnosi tzw. punkt nastawczy, aby walczyć z infekcją, stanem zapalnym czy inną chorobą.
- Hipertermia to natomiast przegrzanie, gdy temperatura rośnie wskutek czynników zewnętrznych, np. intensywnej zabawy, stresu czy leżenia na kaloryferze.
- Hiperpyreksja, czyli bardzo wysoka gorączka, występuje przy temperaturze powyżej 40,5°C i jest stanem niebezpiecznym. Gdy osiągnie 42°C, mówimy już o stanie krytycznym, który grozi uszkodzeniem narządów i życiu kota.
W praktyce oznacza to, że kot może wydawać się ciepły w dotyku, ale nie zawsze ma gorączkę. Jedynym pewnym sposobem sprawdzenia jest pomiar temperatury termometrem.
Jakie objawy mogą świadczyć o gorączce u kota?
Kot z gorączką często najpierw zmienia swoje zachowanie: robi się osowiały, więcej śpi, unika kontaktu albo przeciwnie — bywa drażliwy i niespokojny. Zwykle słabnie mu apetyt, a miska zostaje nietknięta. Pojawia się też wzmożone pragnienie; przy niedostatecznym piciu szybko dochodzi do odwodnienia. Oczy mogą wyglądać „na czerwone”, a przy wysokiej temperaturze zdarza się drżenie mięśni. W skrajnych sytuacjach dochodzi do omdleń — to już pilny sygnał do wizyty u lekarza.
Najczęstsze objawy, na które zwróć uwagę:
- apatia, mniejsza aktywność, chowanie się,
- wyraźnie słabszy apetyt lub odmawianie jedzenia,
- zwiększone pragnienie i możliwe oznaki odwodnienia,
- drżenia mięśni w spoczynku,
- zaczerwienione białkówki oczu,
- suchy, twardy stolec; czasem także zaparcia,
- omdlenia przy bardzo wysokiej temperaturze.
Dlaczego kot ma gorączkę? Najczęstsze przyczyny
Gorączka u kota jest najczęściej wynikiem reakcji obronnej organizmu. Pod wpływem infekcji, stanów zapalnych czy nowotworów dochodzi do wydzielania pirogenów, które „przestawiają” punkt regulacji temperatury w podwzgórzu. Wtedy ciało kota podnosi temperaturę, aby skuteczniej walczyć z zagrożeniem. Przyczyn może być wiele i nie zawsze są oczywiste — czasem powód leży w infekcji wirusowej, a czasem w procesie nowotworowym czy reakcji na lek.
Najczęstsze przyczyny gorączki u kotów to:
- infekcje bakteryjne – ropnie po pogryzieniach, sepsa, zapalenie dróg oddechowych,
- infekcje wirusowe – FIP, FeLV, FIV, herpeswirus kotów (FHV-1),
- infekcje pasożytnicze i grzybicze – toksoplazmoza, histoplazmoza, blastomykoza, kryptokokoza,
- stany zapalne niezakaźne – zapalenie trzustki, choroby jelit (IBD), inne procesy zapalne,
- nowotwory – chłoniak, szpiczak, choroby mieloproliferacyjne,
- choroby immunologiczne – np. autoimmunologiczne zapalenia, toczeń, IMHA,
- reakcje polekowe – gorączkę mogą wywołać niektóre antybiotyki, np. penicylina czy tetracyklina.
Warto wiedzieć: u kotów wirusy odpowiadają za gorączkę częściej niż bakterie. Z kolei przewlekłe zapalenia i choroby autoimmunologiczne są typową przyczyną gorączki o nieznanym pochodzeniu (FUO).
Jak sprawdzić, czy kot naprawdę ma gorączkę?
Wbrew obiegowym opiniom nie da się ocenić gorączki u kota, dotykając jego nosa czy uszu. Ciepły albo suchy nos to naturalne zjawisko, które może wynikać z otoczenia, zabawy czy snu, ale nie świadczy o stanie zdrowia. Jedynym wiarygodnym sposobem potwierdzenia gorączki jest pomiar temperatury termometrem.
Najczęściej stosuje się termometr rektalny z elastyczną końcówką – ten sposób daje najbardziej precyzyjne wyniki. Pomiar trwa zwykle od 30 sekund do 1 minuty, w zależności od modelu urządzenia. Coraz popularniejsze są też szybkie termometry weterynaryjne typu „fast read”, które pokazują wynik już po kilkunastu sekundach. Istnieją także termometry douszne i bezdotykowe na podczerwień, które mierzą temperaturę w kilka sekund, jednak u kotów mogą być mniej dokładne i nie zastąpią pomiaru rektalnego.
Warto wiedzieć: prawidłowa temperatura ciała kota mieści się w zakresie 38,3–38,8°C. Powyżej 39,5°C mówimy o gorączce, a jeśli wartości przekroczą 40,5°C, to stan niebezpieczny, wymagający natychmiastowej interwencji weterynaryjnej.
Czy gorączka zawsze oznacza chorobę?
Nie każdy wzrost temperatury u kota jest równoznaczny z chorobą. Czasami organizm nagrzewa się pod wpływem czynników zewnętrznych i wówczas mówimy o hipertermii, a nie o gorączce. Kot może wydawać się bardzo gorący po intensywnej zabawie, bieganiu za ulubioną zabawką czy mocowaniu się z kocim towarzyszem. Podobnie działa silny stres – transport do kliniki czy obecność obcych osób może sprawić, że temperatura kota wzrośnie na krótko powyżej normy. Wiele kotów „rozgrzewa się” również podczas drzemki na kaloryferze, w nasłonecznionym miejscu czy pod kocem.
Gorączka u kota – kiedy wizyta u weterynarza jest pilna?
Nie każda gorączka oznacza natychmiastowy stan zagrożenia życia, ale są sytuacje, w których zwlekanie z wizytą u weterynarza może być bardzo niebezpieczne. Pilna pomoc lekarska jest konieczna zawsze wtedy, gdy temperatura ciała kota przekracza 40°C i nie spada samoistnie. Również długotrwała gorączka, utrzymująca się przez ponad dobę, powinna wzbudzić niepokój opiekuna. Alarmujące są także dodatkowe objawy – apatia, całkowity brak apetytu, wymioty, biegunka czy nasilone osłabienie.
Warto wiedzieć: kocięta, koty senioralne oraz zwierzęta przewlekle chore są szczególnie narażone na skutki gorączki. U nich każdy podwyższony wynik termometru powinien być konsultowany z lekarzem.
Jak leczy się gorączkę u kota?
Leczenie gorączki u kota zawsze zależy od jej przyczyny. Nie istnieje jeden uniwersalny schemat postępowania, ponieważ wysoka temperatura jest objawem, a nie samą chorobą. Najważniejsze jest więc ustalenie źródła problemu i zastosowanie terapii przyczynowej.
U kotów z gorączką organizm pracuje w trybie nasilonego katabolizmu, dlatego kluczowe jest odpowiednie nawodnienie i dostarczenie energii. W zależności od stanu pacjenta stosuje się intensywną płynoterapię oraz karmienie – od przymusowego dokarmiania w domu, przez sondę nosowo-żołądkową lub przełykową, aż po żywienie pozajelitowe w najcięższych przypadkach.
Leki przeciwgorączkowe lekarz weterynarii podaje jedynie wtedy, gdy gorączka przekracza 40°C, utrzymuje się długo albo nie udaje się jej obniżyć płynoterapią i chłodzeniem.
Podsumowanie: co powinien zapamiętać opiekun kota
Gorączka u kota nigdy nie jest czymś, co można zbagatelizować. To nie choroba sama w sobie, lecz sygnał, że organizm walczy z infekcją, stanem zapalnym, chorobą immunologiczną, nowotworową albo reaguje na lek. Prawidłowa temperatura u kota wynosi 38,3–38,8°C, a za gorączkę uznaje się wartości powyżej 39,5°C. Już wtedy warto uważnie obserwować pupila, a gdy słupek rtęci przekroczy 40°C lub pojawią się dodatkowe niepokojące objawy, konieczna jest szybka wizyta u lekarza weterynarii.
Pamiętaj: „ciepły nos” czy odczucie gorącego ciała nie są miarodajne – jedyną obiektywną metodą jest pomiar temperatury termometrem. W domu możesz zadbać o dostęp do świeżej wody, chłodne i spokojne miejsce oraz nawodnienie, ale nie podawać leków przeznaczonych dla ludzi.
FAQs
Czy można samemu obniżyć gorączkę u kota w domu?
Nie zaleca się samodzielnego podawania kotu żadnych leków, szczególnie przeznaczonych dla ludzi, ponieważ mogą być dla niego toksyczne. W domu możesz jedynie zapewnić pupilowi dostęp do świeżej wody, chłodne miejsce do odpoczynku i jak najszybciej skontaktować się z weterynarzem.
Jak często należy mierzyć temperaturę kotu z gorączką?
Jeśli kot ma objawy gorączki, temperaturę warto mierzyć regularnie, np. co kilka godzin. Pozwala to ocenić, czy stan się pogarsza. Jednak każde utrzymywanie się wysokiej gorączki powyżej 39,5°C lub jej szybki wzrost powyżej 40°C wymaga natychmiastowej konsultacji z lekarzem weterynarii.
Źródła
K. Boatright, Praktyczne podejście do gorączki nieznanego pochodzenia, https://magwet.pl/wpd/39414,praktyczne-podejscie-do-goraczki-nieznanego-pochodzenia?srsltid=AfmBOooSAw2k3eZ6_cX3i5xUo9E96gGd6coGyKcTi1lTmQUVwLVA8_to (dostęp: 29.08.2025).
J. Flood, The Diagnostic Approach to Fever of Unknown Origin in Cats, https://vetfolio-vetstreet.s3.amazonaws.com/mmah/93/2fc3995534405ca359dae3a3cc52d4/filePV_31_01_26_0.pdf (dostęp: 29.08.2025).
E. Ynaraja Ramirez, Pierwsza pomoc w stanach nagłych u psów i kotów, wyd. edra, Wrocław 2018.
dr Mateusz Karatysz
Opiekun buldożki Daisy, borykającej się od wielu lat z problemami zdrowotnymi. Dziennikarz, popularyzator świadomych adopcji zwierząt oraz produktów, które pomagają opiekunom w samodzielnym rozwiązywaniu problemów pojawiających się, podczas opieki nad zwierzętami. Twórca serwisu www.zoonews.pl
