Anatolian
By Tibilou – travail personnel (own work) Franck Balzar, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=4438490
Anatolijski pies pasterki nie jest psem dla każdego – nie bez przyczyny został umieszczony na liście ras psów uznanych za agresywne. Jeżeli planujesz zakup tego psa, to musisz wiedzieć, że pochodzi on z dzikich terenów, gdzie samodzielnie wykonuje powierzone mu zadania pilnowania stad i obrony przed dzikimi drapieżnikami. Jest to pies niezależny, z silną psychiką i władczy, dlatego może stanowić zagrożenie w rękach osoby, która nie ma doświadczenia w układaniu takich psów.
W poniższym artykule, poza historią rasy, opisałem, na podstawie wzorca oraz fachowych książek, informacje na temat charakteru tych psów, ich zdrowia, metod pielęgnacji, sposobów żywienia oraz szkolenia. W artykule na końcu znajdziesz również nieco ciekawostek, wady i zalety oraz przybliżony koszt zakupu anatoliana.
Jeżeli jesteś już opiekunem psa tej rasy, to podziel się proszę swoimi doświadczeniami w komentarzach. Będzie to nieoceniona pomoc dla przyszłych opiekunów tego psa.
Zapraszam do lektury!
W artykule przeczytasz
Podstawowe informacje o rasie
🌅 Kraj pochodzenia | Turcja |
🐶 Numer wzorca FCI | 331 |
➡ Waga | 40-60 kg |
❤ Długość życia | 10-12 lat |
💢 Charakter | Owczarek anatolijski to pies szybki, czujny, ale powinien być spokojny. Rolą psów jest odstraszać wszystko, co mogłoby zagrażać stadu lub właścicielowi i rodzinie. |
Jak wygląda anatolian?
Anatolian to pies wysoki, mocno zbudowany, o prostokątnej, niezbyt ciężkiej sylwetce. Głowa psa jest szeroka i mocna, ze słabo zaznaczonym stopem. Uszy nadają głowie charakterystyczny wyraz, są średniej wielkości, trójkątne o zaokrąglonych końcach i zwisają, przylegając do głowy, w podnieceniu lekko się unoszą.
Szyja psa jest umiarkowanie długa, lekko wysklepiona i muskularna. Tułów mocny, silnie umięśniony, lędźwie lekko wysklepione. Klatka piersiowa głęboka, dochodząca do łokci. Ogon długi, sięgający stawu skokowego, dość wysoko osadzony, w spoczynku zwisający, w podnieceniu noszony wysoko i zawinięty nad grzbietem. W biegu głowa, szyja i grzbiet trzymane są w jednej linii. Ruch psa jest swobodny, dumny i zdecydowany.
Charakterystyka rasy
Wysokość w kłębie
Pies: 74-81 cm
Suka: 71-79 cm
Waga
Pies: 48 – 60 kg
Suka: 40 – 50 kg
Szata
Anatolian ma sierść grubą, twardą, krótką lub półdługą z gęstym podszerstkiem. Najkrótsza szata mierzy 2 cm, a najdłuższa do 10 cm.
Anatolian może występować w wielu odmianach barwnych, dopuszcza się każdą, lecz najpopularniejsza jest płowa lub piaskowa z czarną maską. Osobniki z czarną maską nazywane są karabaszami, z biała maską akbaszami, a płowa szata i czarna maska charakteryzuje kangala.
Charakter i usposobienie
Owczarek anatolijski to pies szybki, czujny, ale powinien być spokojny. Rolą psów jest odstraszać wszystko, co mogłoby zagrażać stadu lub właścicielowi i rodzinie. Psy raz ułożone pozostają takie na całe życie. Psy te w naturalnym środowisku pozostają niekiedy na kilka dni same.
To wspaniały gospodarz, z oddaniem zajmuje się ochroną rodziny ludzkiej i zwierzęcej. Jest bardzo przyjaźnie nastawiony do „swoich” i silnie się z nimi związuje. Jako szczeniak jest bardziej skory do zabaw niż w wieku dojrzałym. Powaga przychodzi u niego z czasem, ale miłość do rodziny zostaje.
Pies anatolijski ma bardzo silny instynkt terytorialny i opiekuńczy, ze względu na ten fakt na obcych zazwyczaj reaguje nieufnie. Nie wykazuje agresji bez powodu, czasem wystarczy, że się pokaże, by skutecznie odstraszyć intruza. Nie jest to też pies cichy, potężnego głosu nie waha się używać, gdy wyczuje zagrożenie. Ten molos doskonale dogaduje się z innymi domowymi zwierzętami, jeśli wychowują się razem z nim, traktuje je jako część rodziny. Ustalenie hierarchii jest czymś naturalnym.
Wobec dzieci anatolian jest cierpliwy. Dzieci muszą wiedzieć, czego absolutnie nie wolno robić w przestrzeni prywatnej psa, co powinni dopilnować rodzice.
pixabay.com/images/id-3883109/
Nie jest to pies dla rodziny. Powinien znajdować się w rękach specjalistów. Wymaga dużej przestrzeni, aby móc wykonywać swą pracę stróża i obrońcy. Podporządkuje się tylko jednemu przewodnikowi. Zawsze jednak samodzielnie działa, jeśli widzi taką potrzebę. Już małego szczeniaka trzeba przyzwyczajać do wszystkie co obce i starannie socjalizować.
Czy anatolian to zdrowa rasa?
Anatolian choruje sporadycznie i bardzo łatwo przychodzi mu dostosowanie się do warunków otoczenia – jest odporny i wytrzymały. W upalne dni radzi sobie bardzo dobrze, ale zadbać należy, by anatolian miał możliwość w pełni cieszyć się aktywnością poza domem w sprzyjających warunkach. Dłuższą aktywność zaleca się wczesnym rankiem i wieczorem. Owczarek anatolijski nie ma skłonności do tycia, jeśli jest prawidłowo żywiony i ma możliwość pożytkowania energii poza domem.
Najczęstsze choroby rasy
- Rozszerzenie i skręt żołądka
- Dysplazja stawów biodrowych
- Dysplazja stawów łokciowych
- Wady ustawienia powiek – entropium / ektropium
- Niedoczynność tarczycy
- Wrażliwość na środki znieczulające
Jak karmić anatoliana?
Anatolian może wyglądać na łakomczucha, ale nim nie jest. Jego potrzeby żywieniowe zaspokoi dobrej jakości karma podawana w dwóch porcjach. Mniej obfity posiłek podaj rano i nigdy nie karm psa przed lub bezpośrednio po wysiłku, gdyż może to grozić skrętem żołądka. Szczeniaka należy karmić wartościowym pokarmem dostosowanym do potrzeb szybko rosnącego organizmu. Dietę BARF psa trzeba skonsultować z lekarzem, aby anatolian pozyskiwał z pożywienia wszystko, czego potrzebuje do zachowania zdrowia. Karma dla owczarka anatolijskiego powinna być dostosowana do wieku, stanu zdrowia i aktywności psa.
Jak pielęgnować anatoliana?
Pielęgnacja anatoliana nie jest trudna. Olbrzym ten linieje intensywnie na wiosnę i jesienią i bezwzględnie potrzebuje wtedy codziennego czesania, aby pozbyć się sezonowej okrywy. W pozostałe pory roku wystarczy raz w tygodniu wyszczotkować anatoliana i skontrolować stan oczu, zębów i pazurów. Bardzo ważne jest monitorowanie i czyszczenie oklapniętych uszów, które narażone są na infekcje przez słabszą wentylację małżowin.
Szkolenie i wychowanie – najważniejsze wskazówki dla opiekuna
Anatoliana nie trzeba szkolić do pracy w gospodarstwie, lecz bezwzględnie wymaga nauki posłuszeństwa. Duma i niezależność psa mogą przysporzyć wielu problemów wychowawczych, dlatego, gdy tylko pies znajdzie się w nowym domu musi być poddany odpowiedniej socjalizacji i szkoleniu. Anatolian lubi przebywać z rodziną, ale w jednej chwili zmienia się w godnego stróża, który do swoich obowiązków podchodzi bardzo poważnie. Chwile samotności powinno się uprzedzać aktywnościami fizycznymi i umysłowymi, gdyż pies ich pozbawiony może mieć skłonności do niszczenia.
Owczarek anatolijski wykazuje się dużą samodzielnością w działaniu i choć to bardzo mądry pies nie będzie nigdy wzorowym uczniem. Opiekun musi być konsekwentny, stanowczy, ale nigdy agresywny wobec psa. W takim przypadku pies nie podejmie współpracy, a zaburzone relacje wpłyną na niechęć psa do szkolenia. Osoba pobłażliwa czy nerwowa nigdy nie opanuje uporu anatoliana i może w nim obudzić agresję. Spacery w ciekawe miejsca pomogą psu wyznaczyć granice terenu, którego strzeże, a tego, którego nie musi chronić. Spacery mają służyć psu do relaksu, zaspokajania potrzeb węchowych oraz podejmowania kontaktów ze współbraćmi. Obce psy traktuje dominująco i zawsze chce ustalić hierarchię, dlatego właściwa socjalizacja powinna być prowadzona ostrożnie.
Czy anatolian jest niebezpieczny?
W Polsce anatoliany wstępują od 2018 roku pod jednym wzorcem z kangalami i są uznane za psy niebezpieczne i wpisane są do wykazu ras psów uznawanych za agresywne – Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 kwietnia 2003 r. w sprawie wykazu ras psów uznawanych za agresywne (Dz.U. z 2003 r. nr 77, poz. 687). Oznacza to, że na spacery z anatolianem należy wybierać się na smyczy i w kagańcu.
Co zrobić po zakupie psa z listy ras uznanych za agresywne?
W Polsce obowiązuje Ustawa o ochronie zwierząt (z dnia 21.08.1997 r.), na której podstawie wydano rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji (z dnia 28.04. 2008 r.) w sprawie wykazu ras psów uznawanych za agresywne. Groźne psy zostały ujęte na liście, która obejmuje 11 ras – w tym anatolian karabash. Hodowla lub utrzymanie psów ras niebezpiecznych może być potencjalnym zagrożeniem dla ludzi i zwierząt. Posiadanie w Polsce agresywnego psa w związku z rozporządzeniem wiąże się z kilkoma obwarowaniami, a ich spełnienie jest wymagane, by stać się opiekunem niebezpiecznego zwierzęcia.
Opiekun psa z tej listy musi w ciągu 30 dni zgłosić ten fakt w urzędzie gminy odpowiednim do miejsca swojego zamieszkania. Wniosek jaki składa opiekun musi zawierać informacje nie tylko o tym, że posiada psa z wykazu ras psów uznawanych za agresywne, ale wnosić o zezwolenie na jego utrzymanie. Gotowy formularz powinien być dostępny w każdej gminie w wydziale gospodarki komunalnej lub na stronie internetowej placówki. Poza wnioskiem uiszcza się opłatę w wysokości 82 zł, której kwit dołącza się do formularza. Na zezwolenie posiadania psa czeka się do 30 dni, a samo zezwolenie wydaje organ odpowiednich władz: wójt, burmistrz lub prezydent miasta. Od negatywnego rozpatrzenia wniosku można się odwołać w ciągu 14 dni tą samą drogą.
Jakie dokumenty musisz posiadać, by złożyć wniosek o zezwolenie na posiadanie lub hodowle psów ras uznany za agresywne?
- kopia metryki lub rodowodu każdego psa (oryginał do wglądu)
- kopia dokumentu szczepienia psa lub psów przeciw wściekliźnie (oryginał do wglądu)
- dowód uiszczenia opłaty za wydanie zezwolenia
Brak zezwolenia na posiadanie psa rasy uznawanej za agresywną lub prowadzenie hodowli psów wyszczególnionych na liście psów agresywnych w sprzeczności do informacji zadeklarowanych we wniosku może skutkować cofnięciem zezwolenia, karą grzywny lub aresztem i w procesie sądownym sąd może orzec przepadek zwierzęcia.
Zalety i wady anatoliana
Zalety
- nie wymaga intensywnego wysiłku
- jest rasą odporną na różne warunki atmosferyczne
- to zrównoważony i bardzo inteligentny pies
- ma bardzo nikły instynkt łowiecki, ale jest niezawodnym stróżem
- jest łatwy w pielęgnacji
Wady
- musi mieć dużą przestrzeń, której może pilnować
- jest psem niezależnym, dumnym i pewnym siebie
- wymaga konsekwentnego szkolenia
- nie nadaje się na pierwszego psa
- nie nadaje się do życia w mieście
Ciekawostki o anatolianach
- W latach 90. XX wieku anatolian aktywnie uczestniczył w ochronie gepardów w Namibii. Anatolian wprowadzony do pilnowania stad miał za zadanie chronić gepardy, ale i je odstraszać. Gepard jest zwierzęciem chronionym, lecz przez upatrywanie łatwego łupu stał się niebezpieczny dla skromnego dobytku plemion. Ludność w obronie mogła nawet zabijać te dzikie koty, stawiając je na granicy wymarcia. Anatolian stał się wybawcą i jednych i drugich.
- Nazwa turecka anatoliana to çoban köpegi wymawiane jako czaban kopeji, co oznacza po prostu psa pasterskiego.
- FCI sprawuje patronat nad rasą anatoliana, którą w 2018 połączyła we wzorcu z kangalem.
pixabay.com/images/id-164085/
Historia rasy
Anatolian to rasa psów, której pochodzenie nie jest do końca jasne, lecz najbardziej prawdopodobne jest to, że pochodzi od psów zamieszkujących w starożytnej Mezopotamii, które przywędrowały z plemionami koczowniczymi z Azji Środkowej kilka tysięcy lat temu. Na terenie swego rodzimego kraju, czyli Turcji, anatoliany służyły jako psy gospodarskie, do pilnowaniu stad owiec i kóz przed złodziejami i drapieżnikami górskimi. Nazwa owczarka anatolijskiego wywodzi się od tureckiej krainy Anatolii (Anadolu).
Anatoliany zostały sprowadzone do Europy w latach 70. XX wieku przez księżną Natalię Czartoryską z Turcji do Anglii. Według niektórych źródeł księżna sprowadziła psy nieznanego pochodzenia, które zarejestrowała w Anglii jako Anatolian Shepherd Dog. Sprowadzone psy były podobno mieszańcami, nazywanymi w Turcji „psami z ulicy”.
Anatolijskie psy pasterskie hodowane są również w USA, gdzie służą do obrony owiec, kóz i krów przed napaścią wilków, kojotów, niedźwiedzi oraz watahami pół dzikich psów.
Anatolian a Kangal
Według hodowców z hodowli D.K.Bubu Kangal Kennel FCI Kangal to jedna z trzech narodowych ras tureckich obok Akbasha i Malakli, z kolei Anatolian to rasa, która nie występuje w Turcji. Kangale to psy, które od stuleci wykorzystywane są do pilnowania kóz i owiec. Owczarek anatolijski, to wytwór zachodniej cywilizacji – rasa nie uznana w Turcji, ale utworzona przez FCI, gdzie pod tą nazwą zawierają się wszystkie rasy tureckie, nawet skrzyżowane pomiędzy sobą: Akbash, Kangal, Aksaray Malakli.
Anatolian został uznany przez FCI w 1989 roku jednak w 2018 roku doszło do połączenia rasy kangal i anatolian w jednym wzorcu pod nazwą kangal.
Anatolian jest trudny do kupienia w Polsce. Jeśli pojawiają się mioty, szczenięta są rezerwowane z wyprzedzeniem. Anatolian znajduje się również na liście ras psów uznawanych w naszym kraju za agresywne, a ich posiadanie wymaga zezwolenia.
Hodowla
Kupując anatoliana z hodowli, warto sprawdzić, w jakich warunkach żyją szczenięta oraz jaka jest kondycja matki. Jeżeli hodowca nie chce pokazać innych zwierząt, to powinno to wzbudzić czujność. Pies powinien mieć co najmniej siedem tygodni przed odstawieniem od matki.
Pies musi być socjalizowany już w hodowli, dlatego jeśli szczenięta są separowane od rodzeństwa lub – co gorsza – od matki, to powinno nas zaniepokoić podwójnie. Dodatkowo każdy hodowca, który prowadzi legalną hodowlę, ma obowiązek wydać razem z psem metrykę, która posłuży do wyrobienia rodowodu. Rasa ta jest wpisana na listę psów uznanych za agresywne, a jej posiadanie wymaga zgody właściwego organu miasta lub gminy.
Ile kosztuje anatolian?
Anatolian kosztuje od 2000 do 4000 złotych. Szczenięta anatoliana przeznaczone do pracy są droższe, ich cena sięga 5000 złotych.
Jakie imię dla anatoliana?
Imię dla psa
- Atlas, Basza, Maxsimus
Imię dla suczki
- Ana, Luka, Merida
Dla kogo anatolian będzie idealny?
Anatolian będzie wspaniałym towarzyszem rodzin ceniących sobie wiejski styl życia. Owczarek anatolijski musi mieć zadanie do wykonania, więc potrzebuje dużej przestrzeni, o którą sumiennie zadba. Anatolian najlepiej czuje się na świeżym powietrzu, przy czym powinien być zachowany stały kontakt z rodziną.
FAQ
Ile żyje anatolian?
Anatolian żyje od 10 do 12 lat.
Źródła
M. Ceregrzyn (red.), Psy rasowe. Kompendium lekarza weterynarii i hodowcy, MI Polska, Warszawa 2008.
E. M. Kramer, 250 ras psów, pochodzenie, charakter, utrzymanie, O.W. Multico, Warszawa 2008.
Anatolian karabsz, lista ras psów uznanych za agresywne, www.biznes.gov.pl/pl/opisy-procedur/-/proc/1492 (dostęp: 05.07.2024).
www.dogomania.com/forum/topic/24089-anatolian-shepherd-dog-ksi%C4%99%C5%BCna-natalia-czartoryska/ (dostęp: 05.07.2024).
www.kangal.pl/kangal-a-owczarek-anatolijski/ (dostęp: 05.07.2024).
www.zkwp.pl/wzorce/331.pdf
www.fci.be/en/nomenclature/KANGAL-SHEPHERD-DOG-331.html
dr Mateusz Karatysz
Opiekun buldożki Daisy, borykającej się od wielu lat z problemami zdrowotnymi. Dziennikarz, popularyzator świadomych adopcji zwierząt oraz produktów, które pomagają opiekunom w samodzielnym rozwiązywaniu problemów pojawiających się, podczas opieki nad zwierzętami. Twórca serwisu www.zoonews.pl
