Artykuł opracował dr Mateusz Karatysz
Czy pies może być prawołapny albo lewołapny?
Zdjęcie wypromptowano dla zoonews.pl
W artykule przeczytasz
Czy psy mają dominującą łapę jak ludzie?
Tak, psy mogą mieć dominującą łapę, ale nie działa to tak jednoznacznie jak u ludzi.
Badania pokazują, że większość psów wykazuje preferencję prawej lub lewej łapy na poziomie indywidualnym, jednak bez wyraźnej dominacji jednej strony w całej populacji. Metaanaliza obejmująca kilkadziesiąt badań wykazała, że ok. 68% psów używa częściej jednej łapy, ale w przeciwieństwie do ludzi nie da się wskazać „psiej praworęczności” jako normy gatunkowej. Jeśli pies raz podaje jedną łapę, a innym razem drugą, to nadal mieści się to w biologicznej normie i wynika z naturalnej lateralizacji mózgu, a nie z braku koordynacji czy problemów neurologicznych.
Od czego zależy dominująca łapa u psa?
Dominująca łapa u psa zależy głównie od indywidualnej lateralizacji mózgu, rodzaju wykonywanego zadania oraz etapu rozwoju. Badania pokazują, że pies może używać innej łapy do czynności precyzyjnych, a innej do lokomocji czy stabilizacji ciała. Znaczenie mają też czynniki takie jak płeć, doświadczenie, poziom stresu i kontekst sytuacyjny. Co ważne, testy z jedzeniem (np. z zabawką typu Kong) mogą dawać inne wyniki niż obserwacja spontanicznego ruchu, dlatego preferencja łapy nie zawsze jest stała we wszystkich sytuacjach.
Lateralizacja u psa co to jest?
Lateralizacja u psa to naturalna asymetria w pracy mózgu i ciała, która sprawia, że pies częściej używa jednej strony niż drugiej.
Dotyczy to m.in. preferencji łapy, kierunku skręcania, sposobu reagowania na bodźce czy przetwarzania emocji. Badania pokazują, że podobnie jak u ludzi, półkule mózgu psa pełnią różne funkcje, a ich nierównomierna aktywność wpływa na zachowanie.
Większość psów wykazuje lateralizację na poziomie indywidualnym, choć bez jednolitego kierunku dla całej populacji. To zjawisko jest uznawane za element prawidłowego rozwoju układu nerwowego, a nie zaburzenie czy cechę wymagającą korekty
Co oznacza prawołapność u psa?
Prawołapność u psa oznacza, że w powtarzalnych czynnościach częściej używa on prawej łapy, np. przy sięganiu po smakołyk, podawaniu łapy czy rozpoczynaniu ruchu. Jest to efekt lateralizacji mózgu, czyli nierównomiernej pracy półkul, a nie wynik treningu czy nawyku. Badania pokazują, że wiele psów wykazuje taką indywidualną preferencję, ale nie stanowi ona reguły gatunkowej, jak praworęczność u ludzi. Prawołapność nie świadczy o inteligencji, temperamencie ani „lepszym” funkcjonowaniu psa, lecz jest naturalną cechą neurobiologiczną.
Czy lewołapność u psa jest normalna?
Tak, lewołapność u psa jest całkowicie normalna i mieści się w biologicznej normie. Część psów częściej używa lewej łapy, inne prawej, a jeszcze inne nie wykazują wyraźnej preferencji. Badania nie potwierdzają, by lewołapność była związana z problemami zdrowotnymi czy zaburzeniami zachowania. Różnice te wynikają z indywidualnej lateralizacji oraz kontekstu wykonywanego zadania. Co więcej, preferencja łapy może zmieniać się w zależności od sytuacji, dlatego lewołapność nie jest cechą negatywną ani wymagającą korekty.
FAQ: pytania i odpowiedzi
Czy pies może być prawołapny albo lewołapny?
Tak. Psy mogą mieć dominującą łapę, choć nie zawsze jest ona tak wyraźna jak u ludzi.
Czy dominująca łapa mówi coś o charakterze psa?
Może dawać subtelne wskazówki dotyczące reakcji emocjonalnych, ale nie determinuje osobowości psa.
Literatura naukowa
S. Ocklenburg i inni, Paw preferences in cats and dogs: Meta-analysis, https://www.bio.psy.ruhr-uni-bochum.de/bpsy/mam/content/papers/2019_ocklenburg_isparta_paw_preferences_in_cats_and_dogs_meta_analysis_final_52653.pdf (dostęp: 15.02.2026).
C. Ryan, Assessment of Laterality in Companion Dogs: Within and Across Three Different Tests, https://islandscholar.ca/sites/default/files/2024-12/ir_26518_pdf.pdf (dostęp: 15.02.2026).
T. Simon i inni, Is There an Association between Paw Preference and Emotionality in Pet Dogs? https://iris.unitn.it/retrieve/e3835199-e7a9-72ef-e053-3705fe0ad821/Simon%20et%20al._Animals_2022.pdf (dostęp: 15.02.2026).
Notka biograficzna: dr Mateusz Karatysz
W branży zoologicznej pracuję od 2012 roku. Przez 8 lat doradzałem właścicielom specjalistycznych sklepów zoologicznych w doborze produktów premium, które nie były jeszcze dostępne w Polsce.
Od 10 lat opiekuję się przewlekle chorym psem. Każdego dnia pomagam mu w zmaganiach z atopowym zapaleniem skóry, alergią pokarmową, nawracającymi problemami z zapaleniem pęcherza oraz ciężkimi powikłaniami neurologicznymi po dysplazji krążków międzykręgowych.
W 2020 roku założyłem serwis zoonews.pl. Wieloetapowe diagnozy, umawianie równoległych wizyt u kilku specjalistów lekarzy weterynarii, wnikliwe obserwacje objawów występujących u mojego psa i łączenie faktów przed wizytami diagnostycznymi skłoniły mnie do popularyzacji odpowiedzialnej opieki nad zwierzętami domowymi – w oparciu o książki i artykuły naukowe pisane głównie przez lekarzy weterynarii.
Po przeczytaniu moich artykułów zachęcam do zgłębienia interesującego Ciebie tematu na podstawie książek i artykułów, które załączam w bibliografii.
